جهان وحیات ازکنیزان شاه جهان پادشاه هندوستان بوده اند. دراین باب چنین شرح داده شده است که شاه جهان روزی با یکی ازشاهزادگان ایرانی شطرنج بازی می کرد وقراربراین بودکه بازنده یکی ازکنیزان خودرا به برنده بدهد. بعد ازچند حرکت شاه جهان ملتفت شد که دربازی شکست خواهد خورد. پس دست نگه داشت وبه رقیب اظهارداشت: به اندرون می روم ومی آیم. برخاست وداخل حرمسرای خود شد وکنیزان را جمع کرده وواقعه را برای آنان بیان کرد. پس ازگفتگوی زیاد رأیش بر این قرار گرفت که یکی از کنیزان را که نامش جهان بود، پس ازشکست به رقیب بدهد. پس مطلب را به اواظهار اشت که اگرشکست خوردم، مال المصالحه توخواهی بود. جهان متأثرشد وبداهتا این شعرراانشاء نمود:                                                                                                

 تو پادشاه جهانی، جهان زدست مده 

                                           که پادشاه جهان را جهان به کارآید 

 شاه جهان به یکی دیگرازکنیزان که حیات نام داشت، رونمود وگفت: توراخواهم داد. حیات نیز این بیت را بداهتا درجواب گفت:                                                                         

جهان خوش است، ولیکن حیات می باید       

                                           اگرحیات نباشد، جهان چه کارآاید؟

شاه گفت: پس دلارام را خواهم داد. دلارام مجال گفتگو با شاه را پیدا نکرد. اما چون درشطرنج مهارت داشت، گفت: آنچه رأی شاه است باید به جا آورم. ولی خواهشمندم که صفحه بازی را به من بنمائید. شاه جهان درخواست دلارام راقبول کرد وصفحه بازی رابه اونمود. دلارام ملتفت شد که امکان غلبه شاه بررقیب وجود دارد. پس این بیت را به عنوان دستورالعمل برای شاه خواند:                                                                                                       

 شاها! دورخ بده ودلارام را مده     

                                      پیل وپیاده پیش کن واسب، گشت مات           

شاه پیروی نموده، برحریف غالب گشت و دلارام را انعام زیادی داد!                               

*این شاه جهان همان است که عمارت زیبای تاج محل را به نام همسرش ممتاز محل ساخته است. در فرصت بعدی زندگینامه شاه جهان را خواهید خواند.